hukum menyegerakan membayar Zakat padi sebelum sampai nisab

Seorang petani biasa menghasilkan panen 2 kali dalam setahun, kadang-kadang pada saat panen perama kadang-kadang hasil yang diperoleh tidak mencapai nisab. Namun besar kemungkinan bila digabung dengan panen ke depan akan mencapai nisabnya.

Pertanyaan:
Bila setelah panen pertama ia langsung membayar zakat padahal hasilnya tidak mencapai kadar nisab, sahkah pembayaran zakat padi tersebut ?

Jawaban;
tidak sah

Penjelasan:
Dalam zakat zuru` (tanaman padi dan sejenisnya) bila dalam setahun (12 bulan) terjadi dua kali panen maka hasil keduanya harus digabungkan dalam hal nisab. Maka bila dalam panen pertama dan kedua tidak mencapai nisab namun bila hasil panen keduanya digabung akan mencapai nisab, maka wajib dikeluarkan zakat.

Dalam pembayaran zakat dikenal istilah ta`jil/menyegerakan membayar zakat maksudnya membayar zakat pada saat belum sampai masa wajib membayarnya. Namun hal ini bukan dibolehkan secara mutlak, ada beberapa syarat yang harus dipenuhi untuk sah menyegerakan membayar zakat.

Salah satu syarat tersebut adalah padi tersebut harus telah mencapai nisab. Maka bila pada panen kali pertama tidak mencapai nisab berarti belum wajib zakat saat itu, dan bila dikeluarkan zakat tidak sah sebagai zakat walaupun kenyataannya pada saat panen kali kedua hasil gabungan 2 kali panen tersebut mencapai nisab.

Not.
Nisab padi adalah 10 ushuq, 10 ushuq adalah 1.200 bambu atau 7,5 Gunca/1282,576 kg (berdasarkan bahwa berat 1 bambu padi adalah 1,069 kg)

Referensi ;
1. Kitab Fathul Mu`in jilid 2 hal 185 cet. Haramain



و ) جاز للمالك دون الولي ( تعجيلها ) أي الزكاة ( قبل ) تمام ( حول ) لا قبل تمام نصاب في غير التجارة

2. Kitab Syarqawi `Ala Tahrir jilid 1 hal 383 cet. Haramain



ففي تعجيل زكاة الزروع والثمار تفصيل ان كان ذلك قبل وقت وجوب الإستقرار بأن كان قبل اشتداد الحب وبدو صلاح الثمر امتنع وان كان بعد ذلك وقبل وجوب الأداء بأن كان بعد اللإشتداد وبدو الصلاح وقبل الجفاف والتصفية جاز فيخرج من القديم الذي عنده

3. Kitab Nihayatuz Zain Hal 178 cet. Toha Putra


و) جاز لمالك النصاب (تعجيلها) أي الزكاة في المال الحولي (قبل) تمام (حول) فيما انعقد حوله ووجد النصاب فيه لأنه صلى الله عليه وسلم أرخص في التعجيل للعباس رواه أبو داود والحاكم ولأنه وجب بسببين فجاز تقديمه على أحدهما كتقديم الكفارة على الحنث ومحل جواز التعجيل في غير الولي أما هو فلا يجوز له التعجيل عن موليه سواء الفطرة وغيرها
نعم إن عجل من ماله جاز ولا يرجع به على الصبي وإن نوى الرجوع لأنه إنما يرجع عليه فيما يصرفه عنه عند الاحتياج ولا يصح تعجيل الزكاة على ملك النصاب في زكاة عينية كأن ملك مائة درهم فعجل خمسة دراهم لتكون زكاة إذا تم النصاب وحال الحول عليه واتفق ذلك فلا يجزئه إذ لم يوجد سبب وجوبها لعدم المال الزكوي فأشبه أداء الثمن قبل البيع والدية قبل القتل والكفارة قبل اليمين
وخرج بالزكاة العينية زكاة التجارة فيجوز التعجيل فيها بناء على ما مر من أن النصاب فيها معتبر بآخر الحول فلو اشترى عرضا قيمته مائة فعجل زكاة مائتين مثلا أو قيمته مائتان فعجل زكاة أربعمائة وحال الحول وهو يساوي ذلك أجزأه وكأنهم اغتفروا له التردد في النية إذ الأصل عدم الزيادة لضرورة التعجيل وإلا لم يجز تعجيل أصلا لأنه لا يدري ما حاله عند آخر الحول